۰۸ خرداد ۱۳۹۸
خرداد ۸, ۱۳۹۸

کرم و انگل های مفید که در بدن زندگی می کنند

خرداد ۸, ۱۳۹۸ ۰ دیدگاه

کرم و انگل های مفید که در بدن زندگی می کنند

شمار زیادی از باکتریها،کرم ها و انگل ها میباشند که باید در بدن آدمها زندگی کنند تا افراد بدن سالمی داشته باشند! در این نوشتار با ۳ نوع کرم و انگل که در بدن انسان زندگی می کنند آشنا میشویم. در قلمرو حیوانات، هزاران نوع کرم وجوددارد. این‌ کرم‌ها معمولاً بدنی باریک و بلند دارند و هیچ عضوی به بدن‌شان متصل نیست.
کرم‌ها در زیست‌گاه‌های متفاوتی زندگی‌میکنند: برخی از آن ها در خاکند مثل کرم خاکی، برخی در آب زیست‌میکنند مثل زالو و برخی دیگر در بدن انسانند مثل کرم‌های نواری.کرم‌هایی که در بدن انسان یا جانور زندگی‌می کنند را انگل می گویند. انگل‌ها همۀ وقت}، درون یا روی بدن میزبان‌شان زندگی‌میکنند. آن ها از میزبان‌شان تغذیه‌کرده و شرایط و علائمی را از خفیف تا شدید به وجودمی‌آورند.

کرم‌های انگلی از انسان و جانور تغذیه‌میکنند

انگل‌ها، درون یا روی موجود دیگری به‌اسم میزبان زندگی‌می کنند. انها از غذای نیمه‌هضم‌شده موجود در روده میزبان تغذیه‌می کنند. انگل‌ها از میزبان، برای تغذیه بهره گیری‌کرده و درجایی که ماده خوراکی، حاضر‌باشد رشدمی‌کنند.انگل‌ها باعث صدمه و ویرانی بافت‌های میزبان خود شده،

هم‌چنین مدفوع سمی خود را تولیدمی‌کنند که می تواند باعث دشواری های سلامتی ناخواسته و ناتوان‌کننده، ‌شود. میزبان، درنتیجه عفونت انگلی، مبتلا به ناراحتی‌ها، عفونت‌ها و مریضی می شود.شمار زیادی از انگل‌ها ریز میباشند و با چشم غیرمسلح دیده‌نمیشوند اما برخی‌ از انها رشد طولی زیادی دارند. زمانی که کوچکند، به‌راحتی در جریان خون، گشته و مکان‌های مناسب برای رشد را پیدامی‌کنند.

انگل‌ها میتوانند باعث بروز مشکلاتی مثل اسهال، ضعف، دانه‌های پوستی، عصبی‌بودن، آسم، کم‌خونی و غیره در انسان شوند. آمار نشان‌میدهد که اکثر از ۱۰۰ نوع انگل وجوددارد که میتوانند به‌صورت زنده در بدن انسان یافت‌شوند.کلمه انگل به معنای شخص یا چیزی هست که بر سفره فرد دیگری می نشیند. این، همان کاری هست که انگل انجام‌می دهد، انگل، از بدن میزبان- چه جانور، چه گیاه و یا انسان- تغذیه‌می کند.

۳ نوع اصلی کرم های انگلی
۱. کرم‌های پهن مثل کرم‌های نواری

۲. کرم‌های دودهانی مثل کرم‌های دودهانی خونی

۳. کرم‌های گرد مثل کرم‌های نخی یا سوزنی

کرم‌های پهن

کرم‌های پهن شامل کرم‌های نواری و کرم‌های دودهانی میشوند. کرم‌های پهن ازطریق پوست‌شان تغذیه و تنفس‌میکند. آن ها هیچ اندام جداگانه‌ای برای گوارش یا گردش خون ندارند.کرم‌های پهن، از خون، مایعات بافتی یا اجزا سلولی میزبان خود تغذیه‌میکنند. کرم‌های پهن بر پوست، دهان، آب‌شش و دیگر قسمت‌های خارجی میزبان زندگی‌می کنند یا می توانند مثل کرم‌هایی که خون و اندام‌های بدن را آلوده‌می کنند، در بدن انسان زندگی‌کنند.

کرم‌های پهن، اندازه‌های متفاوتی دارند. از اندازه میکروسکوپی گرفته تا ۲۰ متری مثل کرم نواری موجود در بدن وال. معمول‌ترین انواع کرم‌های پهن که در بدن انسان زندگی‌می کنند، کرم‌های نواری و کرم‌های دودهانی میباشند.

کرم‌های نواری

کرم‌های نواری در روده انسان زندگی‌کرده و از غذای نیمه‌هضم‌شده موجود در روده تغذیه‌می کنند. روده، محیطی کاملا محافظت‌شده هست و کرم‌های نواری در آن‌جا رشد و نمو میکنند.کرم‌ نواری، کرمی انگلی هست که اغلب، همان انگل گفته‌می شود. این انگل، از میزبان تغذیه‌میکند. انگل‌ها برای زنده‌ماندن به میزبان نیازدارند.

کرم‌های دودهانی

کرم‌های دودهانی نوعی از کرم‌های پهن انگلی میباشند. اسم کرم‌های دودهانی، از ظاهرشان گرفته‌شده هست. این کرم‌ها دست کم، دو مکنده دارند که از انها برای چسبیدن به میزبان‌شان بهره گیری‌میکنند.

برخی کرم‌های دودهانی، بر آب‌شش، پوست یا بیرون بدن میزبان زندگی‌میکنند و برخی دیگر-مثل کرم‌های دودهانی خونی که در بدن انسان زندگی‌می کنند- درون میزبان خود زندگی‌میکنند. کرم‌های دودهانی خونی، به نواحی بسیار گرم گرمسیری مثل افریقای شمالی و آسیای جنوب شرقی محدودند و باعث دشواری های شدید سلامتی میشوند.

کرم‌های گرد

برخی از معمول‌ترین کرم‌های گرد، کرم‌های نخی یا کرم‌های سوزنی، کرم‌های قلاب‌دار، آسکاریس «این کلمه به معنای کرم روده هست» و کرم‌های قلب میباشند.کرم‌های گرد، بدنی توخالی با دهان‌هایی در دوطرف بدن دارند و معمولاً طول‌شان به ۲ تا ۱۲ سانتی‌متر میرسد. کرم‌های گرد معمولاً در حیوانات خانگی و حیواناتی مثل سگ و گربه یافت‌میشوند و می توانند به انسان نیز سرایت‌کنند. کرم‌های روده، در آب‌های نمکی، آب تازه و خاک زندگی‌می کنند.

خوردن غذا های آلوده یا گرفتن انگل از حیوانات آلوده، معمول‌ترین راه انتقال کرم‌های گرد «گروهی از کرم‌ها» هست. کرم‌های قلابی و کرم‌های سوزنی، متعارف‌ترین کرم‌های گرد در انسان میباشند.

علائم ابتلا به انگل

افراد، علائم گوناگونی از آلودگی به انگل را تجربه‌میکنند اما برخی از شایع ترین علائم در این جا آمده هست:

– ورم شکمی دائم، یکی از علائم وجود مهاجمان مخفیانه هست.

– دشواری های پوستی نیز ممکن هست نمودارشوند: انگل‌های روده، میتوانند باعث کهیر، دانه‌های پوستی، آبریزش چشم و دیگر واکنش‌های حساسیتی مربوط به پوست شوند.

– بی‌قراری و پریشانی. مدفوع متابولیک انگل و مواد سمی می توانند سیستم عصبی مرکزی را تحریک‌کنند. بی‌قراری و پریشانی، معمولاً نتیجه آلودگی انگلی میباشند.

– ضعف عمومی و نوسانات غیرطبیعی سطح انرژی

– یبوست

– اسهال

– گاز و نفخ مداوم

– ناراحتی‌های روده‌ای

– دردهای مفصلی و عضلانی

– حساسیت‌های خوراکی: گاهی وقت‌ها انگل میتواند دیواره روده را تحریک یا حفره‌کند، بنابراین مولکول‌های درشت هضم‌نشده، وارد خون می شوند که در شرایط عادی، این رخداد نمی‌افتد.

انگل می تواند به میزبان خود صدمه‌رسانده و آن را بکشد

گاهی، سیستم عصبی میزبان، صدمه کمی از انگل میبیند. اما گاهی وقت‌ها ممکن هست شرایط، شدید شود و در برخی موارد، انگل میتواند میزبان خود را بکشد.انگل، معمولاً از عوامل انتقال‌دهنده مثل پشه و مگس بهره گیری‌میکند. مثل انگل پلاسمودیوم که مریضی مالاریا را ازطریق پشه آنوفل که در زبان یونانی به معنای بی‌فایده هست، منتقل‌می کند.

در سال ۲۰۰۸، سازمان سلامت جهانی، حدود ۱ میلیون مرگ ناشی از مالاریا را گزارش‌کرد. امروزه، مالاریا تهدیدی جدی برای هزاران نفر محسوب‌شده و ازطریق نیش پشه آنوفل منتقل‌میشود. پشه‌ها دارای لوله مکش ارتفاع میباشند که انها را قادر به مکیدن خون میزبان‌شان می کند.

انگل چطور منتقل‌میشود؟

انسان به طرق گوناگونی به انگل مبتلا می شود:

– ازطریق عوامل انتقال مثل پشه، مگس و کک

– ازطریق هوایی که تنفس‌میکنیم

– حیوانات خانگی و حیوانات کشتزار، معمولاً ناقل انگل میباشند

– از غذای آلوده

– غذای خام یا خوراکی که مفید پخته‌نشده، مثل گوشت گاو، گوشت خوک، ماکیان و ماهی

– برخی سبزی ها و میوه‌ها نیز می توانند انگل داشته‌باشند.

– آب نامناسب و بهداشت ضعیف می تواند انگل را منتقل‌کند.

– در مناطقی که بهداشت یا سیستم فاضلاب وجودندارد یا ضعیف هست، انگل‌ها و کرم‌ها به‌سرعت تکثیرمی‌شوند.

– انگل معمولاً در آب‌های گل آلود، آب‌های راکد، رودها و استخرهای آب کوچک یا بزرگ، که آب برای مدتی در آن ها باقیمانده، یافت‌میشود.

– بهداشت بد توالت‌ها و دیگر اماکن عمومی نیز می‌توند علت انتقال انگل باشند.

انگل چطور به ما صدمه‌میزند؟

حمله انگل‌ها به میزبان‌شان، دوجانبه هست. آن ها نه‌تنها از میزبان خود تغذیه‌می کنند بلکه مواد دفعی خود را نیز در بافت‌ها و سلول‌های میزبان برجای‌می گذراند.

کرم و انگل های مفید که در بدن زندگی می کنند

اینکار دوگانه انگل، می تواند باعث صدمه به بافت‌ها و اعضا بدن میزبان شود زیرا سیستم دفاعی و ایمنی بدن میزبان را ضعیف‌میکند. اینکار، احتمال ابتلای میزبان به مریضی‌های اکثر و همین طور، مریضی‌هایی که خود انگل میتواند به‌وجودبیاورد مثل مریضی مالاریا را بالامی‌برد.

پروتزوآ/ کوچک‌ترین اما کشنده‌ترین انگل

انگل‌ها، شکل‌ها و اندازه‌های متفاوتی دارند. کرم‌های نواری و آسکاریس از بزرگ‌ترین انگل‌های روده‌ای انسانی میباشند و در انتهای دیگر این طیف، کوچک‌ترین انگل به اسم پروتزوآ قراردارد.

پروتزوآها درواقع کوچک‌ترین جانوران در قلمرو حیوانات میباشند. اکثر آن ها فقط با میکروسکوپ دیده‌می شوند. کلمه “پروتزوآ” از واژه یونانی “پروتوس” به معنای “اولین” و “زوآ” به معنای “حیوانات” می آید. بنابراین، علی‌رغم کوچک بودن میتوانند باعث صدمه زیادی در میزبان‌شان شوند «بدن انسان».

پروتزوآ تنفس‌می کند، حرکت‌میکند و با دونیم‌شدن تولیدمثل میکند. اینها معمولاً در آب یا شرایط نمناک زندگی‌میکنند و کشنده‌ترین پروتزوآها ازطریق مگس‌ها و پشه‌ها منتقل‌می شوند.دیسانتری آمیبی، نوعی عفونت در روده هست که باعث تب، درد و اسهال شدید که معمولاً با خون و مخاط همراه هست، می شود.

آمیب‌ها، حیواناتی تک‌سلولی میباشند و برخی از آن ها انگلی بوده و باعث مریضی میشوند. آن ها معمولاً در آب و غذا یافت‌شده و باعث ناراحتی‌های روده با شدت‌های گوناگون‌ میشوند.

همانند دیگری از عفونت انگلی که ازطریق یک عامل، انتقال مییابد، مریضی خواب افریقایی هست. این مریضی، توسط پروزوآ به‌اسم تریپانوسومیوز افریقایی، حمل‌شده و توسط مگس تسه‌تسه، ازطریق خون، مایع نخاعی و لنفاوی منتقل‌میشود. تب، درد و مریضی ترقی‌می کند و اگر درمان‌نشود، می تواند باعث مرگ میزبان شود.

پروتزوآ علی رغم این‌که کوچک‌ترین انگلی هست که می تواند انسان را مبتلاکند، از کشنده‌ترین‌ها نیز هست.

چطور به انگل مبتلا می شوید و چطور میتوانید از ابتلا به انها پیش گیری‌کنید؟

آب نوشیدنی ناسالم یکی از معمول‌ترین راه‌های ابتلا به انگل هست. حتی آب‌هایی که “تصفیه‌شده” اسم‌دارند نیز می توانند انگل داشته‌باشند. اگر در کشور گرمی زندگی‌می کنید یا درحال بازدید از یک کشور گرم هستید، همه ی وقت مراقب منبع آبی که مینوشید باشید.

تنها راهی که انگل‌ها و کرم‌ها می توانند شما را مبتلا‌کنند این هست که به‌طریقی وارد بدن تان شوند. بنابراین باید مراقب راه‌های انتقال باشید.معمول‌ترین راه، ازطریق دهان هست زیرا انگل‌ها معمولاً در آب یا خوراکی که به‌شکل مناسبی تهیه‌نشده یا منابع ناسالم خوراکی یافت‌میشوند.

روش‌های اتفاقی دیگری نیز برای انتقال عفونت وجوددارد، مثل زدن دست آلوده به دهان یا چشم‌ها.اگر به جانور آلوده مثل حیوانات خانگی یا حیوانات کشتزار دست‌زده‌‌اید احتمال آلوده‌شدن وجوددارد. چیزی که ممکن هست رخداد‌بیفتد این هست که تخم‌های انگل میتوانند ازطریق پوست حیوانات به دست‌ها، بینی یا دهان ما برسد.

برخی از افراد اجازه‌می دهند حیوانات خانگی‌شان صورت‌ انها یا صورت فرزندان‌شان را لیس‌بزنند. این واقعا کار خوبی نیست زیرا ممکن هست شما از آلوده‌بودن جانور خانگی خود-حتی آلودگی خفیف- خبر نداشته‌باشید. آیا ارزشش را دارد؟

گاهی وقت‌ها انگل‌ها و کرم‌ها میتوانند ازطریق هوا منتقل‌ و با تنفس وارد بدن شوند. این میتواند در شرایط خشک یا در محیط‌های نمناک رخداد‌بیفتد. زمانی که کلبه‌های قدیمی، اتاق‌های زیرشیروانی، انبارها یا جای نگه‌داری حیوانات را تمیزمی‌کنید، یک ماسک صورت ساده بزنید.

مسئله‌ای که باید درنظر گرفته‌شود این هست که افراد خانواده می توانند به‌راحتی یکدیگر را مبتلاکنند زیرا برای مدت طولانی در رابطه نزدیک با یکدیگر میباشند.در این جا چند اقدام درست برای به دست کم رساندن احتمال ابتلا یا ابتلای مجدد به انگل آمده هست:

– همیش پس از درست‌زدن به جانور، دست‌های خود را بشویید.

– کفش‌های بیرون را بیرون در بگذارید.

– مرتب حمام‌کرده یا خود را تمیزکنید.

– گوشت را مفید بپزید و از شسته‌بودن آن اطمینان داشته‌باشید.

– از برترین منبع ممکن، گوشت تهیه‌کنید.

– خوردن گوشت گاو، خوک یا ماهی خام را کاهش‌دهید.

– همه ی میوه‌ها و سبزی ها را گذشته از بهره گیری و همۀ انواع گوشت را گذشته از مصرف بشویید.

– آبی که به‌درستی تصفیه‌شده را بنوشید.

– حیوانات خانگی یا حیوانات خود را مرتب انگل‌زدایی کنید. برای آن ها جای خواب مخصوص درنظربگیرید. کوشش‌کنید اجازه‌ندهید حیوانات خانگی روی بالش‌ها، ملحفه‌ها یا حوله‌ها بخوابند.

– به‌مقدار کافی محصولات پربیوتیک مصرف‌کنید زیرا باعث ازبین‌رفتن باکتری‌های زیان آور در روده میشوند.

– هنگام بازگشت از سر کار به خانه، دست‌های خود را بشویید.

– درطول روز ضدفونی‌کننده دست را همراه خود داشته‌باشید.

– هنگامی که مدفوع حیوانات را تمیزمی‌کنید باید دستکش و ماسک بپوشید و در فاصله نزدیک، تنفس‌نکنید.

– از ساخت کپک در خانه جلوگیری‌کرده و کوشش‌کنید خانه را خالی از حشرات کنید.

مکمل‌های خوراکی طبیعی مثل میخک، گردوی سیاهو افسنتین می توانند به شما در کاهش یا رفع عفونت انگلی کمک‌کنند. اگر حامله یا شیرده هستید یا داروی خاصی مصرف‌می کنید، لطفا گذشته از بهره گیری از هر مکمل طبیعی با دکتر‌تان مشورت‌کنید.